Naarmate de dagen korter worden en dauw veel langer op de bladeren blijft liggen, kunnen bladziekten in diverse groenteteelten snel toenemen.
De plantrijen zijn intussen gesloten, waardoor het gewas ook langer vochtig blijft. Samen met de nog altijd warme temperaturen, is dit dus ideaal voor de ontwikkeling van bepaalde ziekten.
Wortelen
Op het einde van een jaar met grote witziektedruk moet ook nog voldoende aandacht worden geschonken aan de bestrijding van Alternaria in wortelen. Zeker in vochtige omstandigheden met een lange bladnatperiode kan, indien de temperatuur boven 20 °C is, loofverbruining (Alternaria dauci) toeslaan. Als de wortelen al hebben geleden onder witziekte zijn ze extra gevoelig voor Alternaria. De eerste vlekken zijn bruin met een zwarte cirkel rond, meestal aan de bladrand.
Bij een ernstige aantasting lopen deze vlekken in elkaar over en wordt het volledige loof bruin/zwart aangetast en sterft het loof af. Hierdoor kan de plant niet meer in de optimale omstandigheden verder groeien én wordt eventuele oogst met een klembandrooier ook bemoeilijkt. De ziektecyclus (van infectie tot sporulatie) kan zich voltooien op een goede week tijd, waardoor de ziekte snel kan uitbreiden. Door Alternaria afstervend loof is ook extra gevoelig voor de ontwikkeling van Sclerotinia. Blijf hiervoor aandachtig, zeker in een nat en warm najaar.
 |
|
| Alternaria in wortelen. |
|
Kolen
Ook in kolen kan spikkelziekte (Alternaria brassicae) in een warm en vochtig najaar met veel dauw toeslaan. Deze spikkelziekte wordt gekenmerkt door lichte of donkerbruine vlekken met een gele rand. Deze vlekken zijn overal op de bladeren verdeeld. Een zwaar aangetast blad sterft af. Voor deze ziekte moet het minimum 13 °C zijn en deze kan op alle koolsoorten voorkomen. Deze lijkt op bladvlekkenziekte, die wordt veroorzaakt door een andere schimmel (Mycosphaerella brassicicola).
De vlekken hiervan hebben zwarte ringen in de vlekken, in tegenstelling tot Alternaria. Voor bladvlekkenziekte moet de relatieve vochtigheid heel hoog zijn, en ook opspattend water is nefast. De tijd tussen de infectie en het zichtbaar worden van de vlekken is lang en bedraagt 2 tot 3 weken
 |
|
| Alternaria in kolen. |
|
Als het weer koeler wordt, wordt het risico op valse meeldauw (Perenospora parasitica) dan weer groter in een vochtig najaar. Maar ook witte roest (Albugo candida) en eventuele bacterieziekten kunnen de kop opsteken. Indien het droog en warm weer is, blijft witziekte een risico. Waakzaamheid is in ieder geval vereist in deze najaarsteelten.
Prei
Roest (Puccinia allii) is vaak de eerste ziekte die in het veld zichtbaar wordt. Vooral vanaf augustus, wanneer er langere periodes zijn met bladnat en de temperatuur gematigd is (tussen 10 en 21 °C), stijgt de druk. Roest ontwikkelt zich meestal eerst op de oudste bladeren en is te herkennen aan de typische roestbruine sporenhoopjes. Deze kunnen zich snel verspreiden naar jongere bladeren, zeker zolang de temperaturen boven 8 °C blijven. Vorst zal de ontwikkeling stoppen, maar doodt de schimmel niet af, waardoor de verspreiding ook tijdens zachte winters verdergaat.
 |
 |
| Roest in prei. |
Papiervlekken in prei. |
Papiervlekkenziekte (Phytophthora porri) duikt vooral op bij natte omstandigheden met veel regenval en plassen tussen de rijen. De schimmelsporen bevinden zich in de bodem, vanwaar ze via opspattend water op de plant terecht komen en verder ontwikkelen. Op de prei ontwikkelen zich waterige, hoekige vlekken die later ontwikkelen tot perkamentachtige vlekken met een waterige rand. Vriesweer zal de uitbreiding doen toenemen, daarom is vooral in de winter de schade het grootst.
Een overzicht van inzetbare middelen in deze verschillende teelten tegen deze ziekten is op fytoweb te vinden.
Een algemeen overzicht van ziekten in prei is hier te vinden.
Contacteer ons gerust bij vragen over welke ziekte nu juist jouw gewas treft of hoe je een behandeling kan doen.
Meer info
Louis Lippens
Ellen Dendauw