De opeenvolgende hittegolven en de aanhoudende droogte brengen verschillende risico’s met zich mee.
De oogst van zaaiuien staat voor de deur en is op sommige plaatsen al gestart. Onder de huidige omstandigheden is het belangrijk om met een aantal aandachtspunten rekening te houden.
Beperkte opname van antispruitbehandeling
Intussen is op de meeste uienpercelen een behandeling met maleïnehydrazide (MH) toegepast. In later gezaaide uien (2de helft april) zal dit in de komende tien dagen kunnen gebeuren. Idealiter gebeurt de behandeling bij begin strijken en hebben de uien minimaal drie bladloze rokken. Voor een optimale werking van MH moet de concentratie in de bol voldoende hoog zijn. Dit betekent dat na de bespuiting voldoende product via de sapstroom naar beneden moet worden getransporteerd.
 |
|
| Een lage concentratie MH kan resulteren in vroege schotvorming. |
|
In de huidige omstandigheden is deze sapstroom beperkt. Op niet-beregende percelen bestaat daardoor het risico dat de opname beperkt is. Een lage concentratie MH in de bol resulteert in vroegere schotvorming dan aanvankelijk te verwachten was. Hou hier rekening mee tijdens de bewaring. Droge percelen worden het best apart of vooraan bewaard.
Percelen waar de MH-toepassing succesvoller was, kunnen achteraan worden gestockeerd. Bij rassen voor korte bewaring adviseren we om vanaf half oktober wekelijks enkele uien open te snijden. Uien voor lange bewaring kunnen beter worden opgevolgd vanaf begin februari.
Twijfel je of jouw ras kort of lang bewaarbaar is? Raadpleeg onze rassenlijst om de positie van je ras in de markt te bepalen.
Interne bacterie veelvoorkomend
De oogst van plantuien is al enkele weken volop bezig. Van verschillende telers en afnemers horen we klachten over interne bacteriën. Aan de buitenkant zien de uien er perfect uit, maar inwendig bevindt zich een bacteriële aantasting in het hart van de bol. Dit zal zorgen voor rotting tijdens de bewaring of bij export, waardoor het product onverkoopbaar wordt.
Niet alleen bij plantuien, maar ook bij zaaiuien kan dit voorkomen. Bacteriën ontstaan wanneer water in de uien terechtkomt (via de pijpjes) en onvoldoende kan uitdrogen. Beregenen tijdens het strijken is daarom af te raden. In dit droge seizoen zien we echter uien die beregend (moeten) worden om de oogst te kunnen starten. Indien alles gestreken ligt, vormt dit weinig problemen.
De droge omstandigheden hebben er echter voor gezorgd dat bepaalde uien rechtop zijn opgedroogd. De nek of de hals van de ui kan zich dan niet afsluiten, waardoor vlak voor de oogst water in de bol kan binnendringen. Dat werkt bacterieontwikkeling in de hand.
Probeer in deze situatie beregening vóór de oogst te vermijden of de uien zo kort mogelijk te bewaren.
| |
|
|
| |
Zonnebrand zorgt voor kwaliteitsderving
De huidige omstandigheden brengen tijdens de oogst nog een ander risico met zich mee. Overdag warmt de grond sterk op door de felle zoninstraling en de hoge temperaturen. ’s Nachts geeft de grond deze warmte af, waardoor de oppervlakte warm blijft. Uien die op het zwad liggen, kunnen daardoor verbranden op de contactoppervlakte met de grond.
Hoe gebeurt dat concreet? De cellen die in contact komen met de grond, verbranden. Aanvankelijk is er weinig te zien aan de uien. Later verkleuren deze plekken tijdens de bewaring tot bleke en bleekroze vlekken. Wanneer de uien nog langer in bewaring blijven, gaan de beschadigde exemplaren rotten.
Om dit fenomeen te vermijden, is het aangeraden de veldperiode voldoende kort te houden. Bij temperaturen boven 25 °C wordt de oogst beter uitgesteld of wordt de veldperiode ingekort tot maximaal 36 uur. Dit vraagt meer droogcapaciteit in de loods, maar verlaagt de kans op kwaliteitsverlies achteraf.
|
|
 |
|
| Bij rassen voor korte bewaring adviseren we om vanaf half oktober wekelijks enkele uien open te snijden. |
|
Bonenvlieg nog niet op de achtergrond
De bonenvlieg heeft aan het begin van het seizoen flink huisgehouden. Het schadebeeld in het voorjaar is goed bekend. De schade die deze vlieg bij de oogst kan veroorzaken, is echter veel minder bekend. De larven kunnen niet alleen vreten aan zaden en kiemplantjes, maar ook aan de wortelbasis van volgroeide uien. Op percelen waar veel larven aanwezig zijn geweest, is het risico dus nog niet volledig geweken. De vraatplekken die kort voor de oogst worden veroorzaakt, kunnen dienen als toegangspoort voor schimmels en bacteriën. Deze kunnen later rot veroorzaken tijdens de bewaring. Probeer beschadigde uien vóór het inschuren te verwijderen om de verspreiding van rot te voorkomen.
Meer info
Jonas Bodyn
Dit artikel kadert in het project 'Uien 2.0: goed begonnen is half gewonnen'.
